Page images
PDF

610 Dextra virís animufque ferox, patiensque pericli!
Cuijuno fummilfa: Quid, o pulcherrime‘ conjux,
Sollicitas aegram, et tua trístia dicta timentem?

Si mihi, quae quondam fuerat, quamque effe decebat,
Vis in amore foret; non hoc mihi namque negares

615 Omnípotens; quin et pugnae fubducere Turnum,

Et Dauno poffem incolumem fervare parenti.
Nunc pereat, Teucrifque pio det fanguine poenas.
Ille tamen nostra deducit origine nomen:
Pilumnusque illi quartus pater: et tua larga

620 Saepe manu, multifque oneravit limina donis.

Cui rex aetherií breviter fic fatur Olympi:

Si mora praefentis lethi, tempufque caduco
Oratur juveni,'meque hoc ita ponere fentis;
Tolle fuga Turnum, atque instantibus eripe fatis.

625 Hactenus indulsisfe vacat. fin altior istis
Sub precibus venia ulla latet, totumque moveri,

‘Mutarive putas bellum; fpes pascis inanes.
Cui _Juno illacrymans: Quid fi, quod voce gravarís,
Mente dares? atque haec Turno rata vita maneret?

630 Nunc manet insontem gravis exitus: aut ego veri
Vana feror: quod ut o potius formidine falfa
Ludar, et in melius tua, qui potes, orfa reflectas!

Haec ubi dicta dedit; coelo fe protinus alto Milit, agens hiemem nimbo fuccincta per auras: 635 Iliacamque aciem, et Laurentia castra petivit. Turn Dea nube cava* tenuem fine viribus umbram In faciem Aeneae, visu mirabile monstrum, Dardaniís ornat telis; clypeumque jubafque Divini affimulat capitis: dat inania verba, 640Dat fine mente sonum, gresfufque effingit euntis. ~ Morte

Morte obita quales fama est volitare figuras,
Aut qUT sopitos deludunt somnia sensus.
At primas tha ante acies exsultat imago,
Irritatque Virum telis, et voce lacellit.

645 Instat cui Turnus, stridentemque eminus hastam
Conjicit: illa dato vertit vestigia tergo.
Turn vero Aenean aversum ut cedere Turnus
Credidit, atque animo spem turbidus hauslt inanem:
Quo fugis, Aenea? thalamos ne desere pactos:

650 Hac dabitur dextra tellus qUTsita per undas.
Talia vociferans sequitur, strictumque coruscat
Mucronem: nee ferre videt sua gaudia ventos.

Forte ratiS celli eonjuncta crepidine saxi

Expositis stabat scalis, et ponte parato;

655 Qua rex Clulinis advectus Osinius oris.
Hue sese trepida AeneT fugientis imago
Conjicit in latebras: nec Turnus segnior instat;
Exsuperatque moras, et pontes transilit altos.
Vix proram attigerat; rumpit Saturnia funem,

660 Avulsamque rapit revoluta per Tquora navim.
Illum autem Aeneas absentem in prTlia poscit:
Obvia multa Virum demittit corpora morti.si
Tum levis haud ultra latebras jam qUTrit imago,
Sed sublime volans nubi se immiscuit atrT:

665 Cum Turnum medio interea fert Tquore turbo.
Respicit ignarus rerum, ingratusque salutis,
Et duplices cum voce manus ad lidera tendit: .
Omnipotens genitor, tanton’ me crimine dignum
Duxisti? et .tales voluisti expendere poenas?

670 Quo feror? unde abii? qUT me fuga, quemve reducet? Laurentesne iterum muros, aut castra videbo?

Z z 2 Quid

Quid manus illa virum', qui me, meaque arma fecuti?
Quosque, nefas, omnes infanda in morte reliqui?
Et nune palantes video, gemitumque cadentum
675 Aeeipio. quid agam? aut quae satis ima dehifcat
Terra mihi? vos o potius miferefeite, venti:
In rupes, in faxa (volens vos Turnus adoro)
Ferte ratem, faevisque vadis immittite Syrtes;
Quo neque me Rutuli, neque conscia fama sequatur.

680 Hzec memorans, animo nunc huc nunc Huctuat illue;
An fefe mucrone ob tantum dedecus amens
Induat, et erudum per costas exigat enfem:
Fluctibus an jaciat mediis, et litora nando
Curva petat, Teucrumque iterum se reddat in arma.

685 Ter conatus utramque viam: .ter maxima Juno
Continuit; juvenemque animi miserata represfit.
Labitur alta feeans, fluctuque aestuque feeundo:

Et patris antiquam Dauni defertur ad urbem.
At Jovis interea monitis Mezentius ardens

690 Succedit pugnae, Teucrosque invadit ovantes.
Coneurrunt Tyrrhenae acies, atque omnibus uni,

Uni odiifque viro telisque frequentibus instant.
Ille, velut rupes, vastum qux prodit in aequor,
Obvia ventorum furiis, expostaque ponto,

695 Vim eunctam, atque minas perfert coelique marisque;
Ipsa immota manens. prolem Dolicaonis Hebrum
Sternit humi; cum quo Latagum, Palmumque fugaeem:
Sed Latagum saxo, atque ingenti fragmine montis
O-ccupat os, faciemque adversam: poplite Palmum

700 Sueeiso volvi fegnem finit; armaque Laufo
Donat habere humeris, et vertiee figere cristas.

Nec non Evantem Phrygium, Paridisque Mimanta
Aequalem,

I

Aequalem, comitemque: una quem nocte Theano
In lucem genitori Amyeo dedit; et face prTgnans

705 Cilfeis regina Parin creat: urbe paterna
Oceubat: ignarum Laurens habet ora Mimanta.
Ac velut ille canum morfu de montibus altis
Actus aper, multos Vefulus quem pinifer annos
Defendit, multofque palus Laurentia, silva

710 Pastus arundinea; postquam inter retia ventum est, Substitit, infremuitque ferox, et inhorruit armos: Nec euiquam irafci, propiufve aeeedere virtus:

Sed jaculis, tutifque procul clamoribus instant:
Ille autem impavidus partes cunctatur in omnes,

715 Dentibus infrendens, et tergo deeutit hastas.

Haud aliter, justT quibus est Mezentius irT,
Non ulli est animus stricto eoncurrere ferro:
Millilibus longe, et vasto clamore laeeffunt.
Venerat antiquis Coriti de finibus Acron,

720 Graius homo; infectos linquens profugus HymenTos:
Hune ubi mifeentem longe media agmina Vidit,
Purpureum pennis, et pactT conjugis ostro;
Impastus stabula alta leo ceu sTpe peragrans,
(Suadet enim vefana fames) si forte fugacem

725 Confpexit capream, aut furgentem in cornua cervum;
Gaudet hians immane, eomasque arrexit, e-t hTret
Vifeeribus_ fuper incumbens: lavit improba teter
Ora eruor:

Sie mit in denfos alacer Mezentius hostes.

730 Sternitur infelix Acron, et caleibus atram Tundit humum exfpirans, infractaque tela eruentat. Atque idem fugientem haud est dignatus Oroden

Sternere, nec jacta CTcum dare cufpide vulnus:
Z z 3 Obvius

Obvius adversoque occurrit, feque viro Vir

735 Contulit; haud furto melior, fed fortibus armis.
Turn fuper abjectum poslto pede nixus et hasta:
Pars belli haud temnenda, viri, jacet altus Orodes.
Conclamant focii laetum Pmana fecuti.
Ille autem exfpirans: Non me, quicunque es, inulto,

740 Victor, nec longum laetabere: te quoque fata
Profpectant paria, atque eadem mox arva tenebis.
Ad quem subridens mista Mezentius ira: (rex
Nunc morere: ast de me Divum pater atque hominum
Viderit. hoc dicens eduxit corpore telum.

745 Olli dura quies oculos, et ferreus urget
Somnus: in :eternam Clauduntur-lumina noctem.
Caedicus Alcathoum obtruncat, Sacrator Hydaspen,
Partheniumque 'Rapo, et przedurum Viribus Orsen:
Mesfapus Cloniumque, Lycaoniumque Ericeten;

750 Illum infrzenis equi lapfu tellure jacentem;
Hunc peditem pedes: et Lycius procelsera't Agis:
Quem tamen haud expers Valerus virtutis avitae
Dejicit: Atronium Salius; Saliumque Nealces,
Insignis jaculo, et longe fallente sagitta.

755_]am gravis aequabat luctus et mutua Mavors
Funera: cedebant pariter, pariterque ruebant
Victores, victique: neque his fuga nota, nec illis.
Di jovis in tectis iram miferantur inanem
Amborum, et tantos mortalibus esse labores.

760 Hinc Venus, hinc contra fpectat Saturnia juno.
Pallida Tiflphone media inter millia fazvit.

At vero ingentem quatiens Mezentius hastam,

Turbidus ingreditur campo: quam magnus Orion,
Cum pedes incedit medii per maxima Nerei

765 Stagna,

« PreviousContinue »