Page images
PDF
EPUB

435

saevit agris asperque siti atque exterritus aestu.
ne mibi tum mollis sub divo carpere somnos
neu dorso nemoris libeat iacuisse per herbas,
cum positis novos exuviis nitidusque iuventa
volvitur aut catulos tectis aut ova relinquens
arduus ad solem, et linguis micat ore trisulcis.

Morborum quoque te causas el signa docebo.
turpis ovis temptat scabies, ube frigidus imber
altius ad vivom persedit et horrida cano
bruma gelu, vel cum tonsis inlaulus adhaesit
sudor, et hirsuti secuerunt corpora vepres.
dulcibus idcirco fluviis pecus omne magistri

440

445

TESTIMONIA.

431 Nonius 244, 4. 295, 28 siti ... aestu' Priscianus 761 P. 135 sq. Quintilianus IX 3, 21 435 Servius ge. II 475

nec. mollis' Probi inst. I 10, 1 436 dorso n.' Servius Aen. X 303 437 sq. Nonius 457, 11 cum ... volvitur idem 458, 11 438 'catulos t. aut ova reponit' Servius Aen. II 357 439 et linguis trisulcis' Nonius 318, 3 410 Vegetius veterin. praef. 8 441 - 413 'cum frigidus ... geln' Columella de r. r. VII 5, 5 442 'altius ... persedit' Probi inst. I 2, 2 443 sq. cum . vepres' Columella de 1. r. VII 3, 10

aua 71

VARJA LECTIO.

TI +34 SINES M EXTERRITUS PRy, Prisciani exempl.: testatur Nonius EXTERRITUS (corr. col. rubro) Mexercitus Schraderus extorridus vel expergilus Marklandus 435 NE PRbe, Quintilianus, testantur Probi insl., Servius ge. II 475 NEC My TOM P lunc Servius ge. II 473 MOLLES M DIO P 436 herbà bi 437: cf. Aen. Il 473 NOVUS MPRybc

EXVVIS P 438 atque ova susp. Heynius relin . uenf (u corr. in g) y reponit Servius Aen. Il 357 Fuit cum aut catulos ... arduus melius omitti mihi persuaderem 439 Aen. II 175

440 le] ET P curas Schraderus causas Servius fere morborum causae erunt quod signa aulem sunt' e. q. s. Varro de r. r. II i 4+1 OUIS M

ube yi VBI MPbc CVM R, Columella 412 uiuom , VIVVM MRbc

orrida y

413 INLVTVS M PRyl, Columellae Reg. Lips. INLOTUS M2y?c inlotus (n in ras.) b illutus Columellue Goes. illotus ceteri ‘lolus et laulus dicimusServius si aestimum sudorem mari vel flumine non abluasColumella VII 5, 6 adhelilc

414 HIRSVTIS MR, Columellae Lips. 415 idcirco (il e corr.,

fort. e) z

omni yı

450

perfundunt, udisque aries in gurgite villis
mersatur, missusque secundo defluit amni;
aut tonsum tristi contingunt corpus amurca,
et spumas miscent argenti et sulpura viva
Idaeasque pices et pinguis unguine ceras
scillamque elleborosque gravis nigrumque bitumen.
non tamen ulla magis praesens fortuna laborumst,
quam siquis ferro potuit rescindere summum
ulceris os: alitur vitium vivitque tegendo,
dum medicas adhibere manus ad volnera pastor
abnegat, et meliora deos sedet omnia poscens.
quin etiam, ima dolor balantum lapsus ad ossa

455

.

TESTIMONIA.

447 mersusque ... amni' Nonius 389, 30 418 Nonius 409, 31 419 Marius Victorinns de carm. her. 6 Aldhelmus in A. Mai auct. class. V 530 'spumas ... vivaque sulphura' Macrobius Sat. V 14, 4 incertus de gen. nom. 97 H. sulphura viva' Beda de orthogr. 2315 incertus de orthogr. 2799 P. 150 Charisins 71 P. Priscianus 775 Velius Longus 2223 Cassiodorus 2295 P. Servius Aen. IX 772 pinguis 11. ceras' incertus de orthogr. 2804 P.

451 cf. Probus 63, 20 452 Servius Aen. III 145 453 sq. Nonius 453, ? Columella de r. r. VII 5, 10 quam ... os' Nonius 459, 12

et

ceras'

118 tristi

VARIA LECTIO.

446 uellif cl 447 misos y mersus Nonius anno cl (t pr. e corr.) y

AMVRGA My

419 aut spumas Aldhelmus et sulphura uiua c et sulpura ujå y uiuaque sulphura b in ras., 7, de gen. nom. : testantur Macrobius Servius Aldhelmus. 'numqui dactylus in fine ponitur? potest quidem ... veluli est illud in georgicis: et spumas ... vivaque sulphura. quem quidam invertentes sic legunt: ct sulphura viva.' Marius l'ictorinus ct sulphura uiua Beda et inc. de orthogr.

430 IDEAS MRY PINGVES Ry2 pinguis lestalur Priscia

taedas Cassiodorus 451 SCYLLAM MPC, Probus ILLEBOROS R .eleboruf (u corr. in o) y graues y

BITVME MR vilumen n 1 452 fortuna laborumst Aen. Vil 559 LABORUM EST MPbe labor. um est y laborum (om. est) Servius Aen. III 145 453 potuil] properat Schraderus

rescendere al 455 VVLNERA MRbc uoluere (e corr. in a) y paltur 456 ET Py2 AVT MRyl ut vid., bc meliora (a in ras.) b

DEOS M OMNIA MPRyb, Servius, ut qui Sallustii Cat. 52 ‘prospera omnia cedunt' exemplo utatur, omina cu puscent y

457 LABSVS MPR

[ocr errors]

cum furit atque artus depascitur arida febris,
profuit incensos aestus avertere et inter
ima ferire pedis salientem sanguine venam,

460
Bisaltae quo more solent acerque Gelonus,
cum fugit in Rhodopen atque in deserta Getarum,
et lac concretum cum sanguine potat equino.
quam procul aut molli succedere saepius umbrae
rideris aut summas carpentem ignavius herbas,

465 extremamque sequi aut medio procumbere campo pascentem et serae solam decedere nocti, . continuo culpam ferro compesce prius quam dira per incautum serpant contagia volgus. non tam creber agens hiemem ruit aequore turbo, 470 quam multae pecudum pestes. nec singula morbi corpora corripiunt, set tota aestiva repente, spemque gregemque simul cunctamque ab origine gentem. tum sciat, aërias Alpis et Norica siquis

TESTIMONIA. 458 .atque

febris' Servius Aen. II 215 459 sq. Columella de r. r. VII 5, 10 161-163 'acer . equino' schol. Lucani III 283

461 cf. Probus 61, 1 K. 463 Acron ad Hor. carm. III 4, 31 471 sq. 'nec ... repente Philargyrus ge. III 70

472 .sed ... repente. Servius Aen. XII 719 474 sq. Servius Aen. XI 247 474 'aerias A.' Isidorus orig. XIV 7, 18 schol. Lucani I 183

[ocr errors]

peles y

[ocr errors]

VARIA LECTIO. +58 ADQVE R depafcatur yi 459 intensos Heinsius 460

SALENTEM M salientim yı 461 GELONOS P 462 rodopeny ADQVE R AUT M

463 cum om. n potat (t pr. in ras.) b 16+ HAUD P MOLLIS Pc1 saepius (1 post, in ras.) b 465 AG ET M CARPENTES. M SEGNIVS R ignavius Servius haerbal y

466 CONCUMBERE P 467 PASCENTEM (S vel erasa vel in ras.) R serae) suere y SAEPE (P m. rec. corr. in R) R serae ... nocti: cf. ecl. VIII 88 468 FERO M

conpefce y

priufquam in ras. b 469 SERPVNT P uolgof y, VVLGVS MRb uulgore 470 GREBER P imbre AEQVORA Ry1 471 pecodum y

472 SED 474 TUNC M, Servius Aen. XI 247 herias y aeries c AL

UT P aut b

R

i

ruty

PRybc
PES MRybc

475

480

castella in tumulis et lapydis arva Timavi
nunc quoque post tanto videat desertaque regna
pastorum et longe saltus lateque vacantis.

Hic quondam morbo caeli miseranda colortast
tempestas totoque autumni incanduit aestu,
et genus omne neci pecudum dedit, omne ferarum,
corrupitque lacus, infecit pabula tabo.
nec via mortis erat simplex, set ubi ignea venis
omnibus acta sitis miseros adduxerat artus,
rursus abundabat fluvidus liquor omniaque in se
ossa minutatim morbo conlapsa trahebat.
saepe in honore deum medio stans hostia ad aram,
lanea dum nivea circumdatur infula vitta,
inter cunctantis cecidit moribunda ministros.
aut siquam ferro mactaverat ante sacerdos,
inde neque impositis ardent altaria fibris,

485

490

TESTIMONIA.

475 cf. Probus 64,3 478 sqq. cf. Macrobius Sat. V 16,5 178- 150 Macrobius Sat. VI 2,7 conl. Lucr. Vi 1136 479 'toto ... aestu' Servius Aen. VI 309 181 schol. Lucani VI 93 482 nec via m. e. s.' Macrobius Sat. IV 4, 16 484 ‘rursus a.' Probi inst. I 9, 5

VARIA LECTIO.

181 COR

475 IAPYDIS M2, Probus, testatur Servius eliam Aen. XI 247 IAPYGIS MĪPRy lapidis ... male quidam lapigis legunt' Servius iapydir (dil in ras.) b ARMA R arua (u e corr. ut vid.) y ar.. na ci ORA P: cf. Aen. I 215 +77 LONGAE R LATAE MR LAETE P VACANTES R uagantil y VOCANTIS MP uaganter be 478 COHORTA EST Mb COORTAST R COORTA EST Pc chooria ell y 180 nece yi RIPVIT P corripit yc corrupit schol. Lucani, Servius corruptique... infectaque prop. Wagnerus TABVLA (T m. rec. corr. in P) R 192 uia suprascr. c

SED PRybc

LIGNEA M UENTIS M uenul cl 483 ATTRAXERAT P adduxerat pro contraxerat' Philargyrus abduxerat b 481 abundahant yi habundabat c

FLÜUIDUS M fluuidul in ras. b 485 MINVTATEM P CONLABSA M 486 ONORE P

A ostia 61

487 NIUEO M 488 CUNCTANTES Py2 CAECIDIT My MAGISTROS R

INPOSITIS Pyc

490 NEC M

495

nec responsa potest consultus reddere vates, ac vix suppositi tinguntur sanguine cultri summaque ieiuna sanie infuscatur harena. binc laetis vituli, volgo moriuntur in herbis, el dulcis animas plena ad praesepia reddunt; hinc canibus blandis rabies venil, et quatit aegros tussis anhela sues ac faucibus angit obessis. labitur iufelix studiorum atque immemor herbae victor equos fontisque avertitur et pede terram crebra ferit; demissae aures, incertus ibidem sudor et ille quidem morituris frigidus, aret pellis et ad tactum tractanti dura resistit. baec ante exilium primis dant signa diebus; sin in processu coepit crudescere morbus,

500

TESTIMONIA.

495 ‘plena ... ponunt’ de gen. nom. 94 H. 498 sq. labitur ... equns’ Macrobius Sat. IV I, 3 'atque . ecus' Nonius 317, 15 199 schol. Stat. Theb. V 137 499 sq. et ... ferit' Augustinus de gramm. 2011 P. Probi inst. I 9, 10 Servius Aen. V 19 X 839 ge. II 131. 273 500 – 502 demissae ... resistit'Macrobius Sat. VI 2, 10

500 sq. demissae ... frigidus' Macrobius Sat. IV 1,3 503 Macrobius Sat. VI 2, 10

VARIA LECTIO.

P sauiae yc

S

[ocr errors]

TUSIS MY

[ocr errors]

491 consult..y redere y

492 A.tc

subpositi c SVPPOSITE P

TINGVVNTVR R ting. untur b 193 TEIVNA P SANILE

infufcatur (in in ras.) b 194 uolgo y VVLGO MRbc +95 DVLCES Ry2

ANIMAS M

ponunt de gen. nom., sed vide M. Hauplii adnotationem. praefepia reddunt (a reddunt in ras.) 6 497 ANELA My

OBESSIS M OVESSIS R obelif yo obeffi. ci obefrir c2 498 ADOVE R INMEMOR RC sludiorum atque immemor herbac coniungit Philargyrus +99 EQVOS P EQVVS Rybe EQCSM ecus Nonius FONTES M fortif c que] q: suprascr. 6

500 DEMISSAP P demiffe y dimisiae cl AVRAES P 501 MORITURI My ARES R 502 Pelles cl ADTACTVM MPR, Macrobii Salisb. adı. actū y adlaclu Macrobii w TRACTANTE P TRACTANDI M

503 Hec (Il corr. in N) c EXILIVM P EXITVM R 50+ cae

T

pity

« PreviousContinue »