Page images
PDF

SCRIPTUM Dom. PROTECTORIS Reipublicæ Angliæ, Scotiæ,

Hiberniæ, &c.

[ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

cidè continetur, neque ulla de commercio ullo in foedere exceptio habetur ante illud anni millesimi fexcentefimi quarti, cum quo fædus illud poftremum anni millesimi sexcentesimi trigefimi hac de re per omnia consentit. In quibus duobus proximis fæderibus, per omnes atque fingulos utriusque imperii fines commercium convenit, “Qui. bus in locis ante bellum" inter Philippum fecundum Hifpaniæ regem, et Elizabetham Angliæ reginam “ fuit commercium juxta et secundum usum et observantiam antiquorum fæderum et tractatuum ante" id tempus inic torum.

Hæc ipsa fæderum verba funt; quæ rem dubiam relinquunt, atque ita rex Jacobus pacem cum Hifpanis quo. quo modo conficere fatis habuit, cùm eandem de pace tractationem resumeret, quæ paulò antè mortem Elizabethæ inchoata fuerat, in qua etiam tractatione suis illa de. putatis inter cætera mandaverat, ut de commercio libero in Occidentali India habendo instantèr agerent. . .

Verum rex Jacobus (qui pacis cum Hifpanis faciendæ admodùm erat cupidus) ita istam clausulam relinquere contentus erat, ut utrique parti eam fuo modo interpretandi facultas eflet; quanquam fi illa verba, “ usus et observantia antiquorum fæderum et tractatuum," fic intelligenda funt (ut par est) juxta et fecundum id quod jure fieri debuit, non juxta et secundum quod ex parte Hifpanorum ad manifeftiffimam eorum violationem factum est, quæ Anglis querimoniarum, utrisque dissidiorum materia perpetua erat, ex ipsis antiquorum fæderum disertis verbis clarissimum est, per omnem Hifpanorum ditionem, quæcunque illa effet, tam commercii quam pacis jus Anglis fuiffe.

Cæterùm fi antiqua fædera et pactiones servandi ratio ab eorum manifesta violatione petenda est, habent Hifpani obtentum aliquem fic interpretandi illam in poftremis fæderibus clausulam, quasi commercium illis in locis exciperet. Et tamen ad dimidiam usque illius temporis partem quod inter fupradictum fædus 1542, et initium belli à Philippo fecundo contra Elizabetham suscepti intercessit, quantum ipfis ex rebus gestis intelligi potest, haud minus permitti illis in locis quam prohiberi commercium apparet. At posteaquam Hifpani commercium omnino recusarunt, à

permu.

« PreviousContinue »