Page images
PDF
EPUB

bus et voce possumus quicquid possu- spondere, secundum artem esse dicit mus; et hoc ideo, quin septus erat Servius. Bona tamen eruditorum undique, et non habebat effugium. pars qui legit, habita limitis raServius.

tione. Est et illud observandum in 894 Caput quassans] Concutiens: Porcio, quod legere est limes agro pout, ' Tunc quassans caput.' Idem. situs, elocutione non ineleganti. Pier,

895 Et Juppiter hostis] Ordo est, 898 Limes agro positus] Ad hanc ferox hostis.

Musam Stat. 1. v. ' rapit ingenti co896 Saxum circunspicit] Homeri namine saxum, Quo discretus ager, totus hic locus est: 'AM' ávaxao- vacuasque impellit in auras Arduus σάμενος λίθον είλετο χειρί παχείη Κεί- Hippomedon. Et l. VI. de re alia loMEYOV ły mediu, péAava, tp xúv te quens, ' Metarum instar erat.' AcceJav te. Et alibi : "EKTWp 8 åpnášas a day pere Latini ab Hom. qui post adducφέρειν, ός ρα πυλάων Εστήκει πρόσθεν. tos versus ex II. xxi. ita subjicit : Serrins.

Τόν δ' άνδρες πρότεροι θέσαν έμμεναι ουρον 897 Satum antiquum, &c.] Anapho- &pobpns : Quem viri primi posuerant, ut ra ejusdem dictionis, non solum spec

esset terminus agri. Calaber l. ii. ita tat ad ejus descriptionem ab usu :

ab Hom. 8 8° &p' leto xelpeol métpov, verum etiam ad amplificandas vires Την ρα βρoτοι θέσαν ουρον ευσταχέος Turni, quas etiam in præsenti discri- Tedloco : ille vero manibus saxum corrimine ita acuit. Hortensius.

puit, Quod viri posuerant terminum camSaxum antiquum, &c.] Ex Iliad. XXI. pi spiciferi. Cerda. sumpta sunt. Sed Noster (inquit Sca Litem ut discerneret arvis] Est hoc, lig. v. 3.) Homeri dictionem hoc qui- quod Tibull. ' non fixus in agris Qui dem loco ditat. Et plus ad rem fa- regeret certis finibus arva lapis. Et cit, antiquum, quam Hom. nigrum: proprie quidem litem usurpat in declarat enim magnitudinem : quia a hac re; nam lis dicta est primum de nullo emotum est: et vero similius limitibus, deinde ad alia traducta. est, non esse asperum; si pro termino Inde in jure limitanei fundi, limitare positum fuerat. Hæc melius noster. est partiri, ac dividere, quod proIlla ampliora, campus, ager, aroum.

prinm est termini. Sæpe hæc vor Campus, planiciem dicit: ager, trac- cula lis scribebatur cum antecedente, tum terræ : arvum, agri partem. $, hunc in modum slis, quasi slitis, Etiam čtvuor intendit summa illa eru ant sistilitis, a sistenda lite. Inde ditione: lis enim a limitibus. Limes signate Noster litem discerneret, quaa divisione, qui solveret dominium, si litem sisteret. Siculus Flaccus et possessionem, mutata Græca vo usus est verbo dirimo, cum ait: 'Tale cali in Latinam tenuiorem: de quo ergo sacrificium domini, inter quos opulentius in libris Originum. Etiam fines dirimebantur, faciebant.' Græci illud notare possumus, Saxum anti- dicunt dlakpivec in re agrorum. Ad quum apte desigoare verba illa Hom. eum modum quo Hom, dixit Iliad. xiv. tavopes apótepot. Hæc ille. Taubmann. KEKpupévov o pov: ventum discernentem,

Campo qui forte jacebat limes agro id est, ventum judicem. Stat. I. v. de positus] Secundum artem priori re- lapide terminali, quo discretus ager,' spondet. Sic Sallustius, "Est locus Idem. in carcere quod Tullianum appella. 899 Vix illud lecti bis sex] Hom. tur.' Servius.

sæpissime hoc inculcat : ut cum ait Campo qui forte jacebat Limes agri II. v. 8 ou dúo q' dvope dépoler Olot vûn poettus] In antiquis exemplaribus non- βροτοί είσ'· δ δέ μιν δέα πάλλε και ολος: nullis quod legitur; et priori re Quod non duo ferrent vịri, Quales nunc

sunt homines ; et ille facile solus vibrarit. nes nunc educat atque pusillos.' In Paria de Ajace II. XII. et de Hec- quam sententiam illustres sunt Lutore, sed incremento alio, tale foisse cretii versus isti, ' Jamque adeo fracvidelicet saxum, ut non duo viri for. ta est ætas, effataque tellus, Vix anitissimi attollerent ér áuatav år' od malia parva creat, quæ cuncta creadeos: in plaustrum a terra. Relinquo vit Secla, deditque ferarum ingentia Homerum. Apoll. lib. 11. Oőke pwy by- corpora partu.' Idem. δρες Aίζηοί πίσυρες γαίης άπο τυτθον άει 901 Manu raptum trepida) Aut fes. pav: Neque ipsum viri quatuor ætate tina: aut re vera “trepida,' quia sefloridi paululum a terra tollerent. Libo quitur, ' Sed neque currentem, nec aliquid ex Latinis. Stat. Theb. 11. se cognoscit endtem. Servius. * Saxum ingens, quod vix plena cer. Torquebat] Bene imperfecto usus vice gementes Vertere bamo, muris- est tempore, quia non est perfectum que valent inferre juvenci, Rupibus quod voluit: ut,' Nec spatium evaevellit : dein toto sanguine nixus sit totum, nec pertulit ictum.' Idem, Sustinet, immanem quærens librare Torquebat] Notat Serv. positum imruinam.' Fortasse Statius respexit perfectum, quia lapis Ænean non atEuripidem, qui Phæniss. grandem la tingit. Sic in vi. Dædalus. conatus pidem vocat duatoranon, quod plaus erat casum Icari effingere, quia nontrum impleret. Vel eundem in Cyc. quam effinxit: et supra in hoc libro, ubi Polyphemus dicitur sustulisse • Auguriam citharamque dabat,' quia Τρισσων άμαξων ως αγώγιμον βάρος: vere non dedit: et in 11. Androgeos Pondus vix tribus curribus vehendum. 'visu tremefactus abibat,' quia vere Porro de hominibus prodigiosarum non abiit: et millena in hoc Vate. virium lege Plinium vil. 20. et Mar Videntur Græci leporem hunc non tial. Epig. v. 12. Idem.

curasse, nam millies Homerus imper900 Qualia nunc hominum, &c.] Vo fecto utitur in re perfecta, tametsi in lunt attingi hoc loco a Poëta opinio. Eurip. viderim #kauróuny čípel, occidenem illorum, qui dicunt fuisse olim bar gladio. Loquitur videlicet IphiGigantes. Id ipsum Hom. cum sæpe genia in Taur. quæ vere occisa non illud, oloi vüv Bporoi cioi. Certe Au fuit: et Hecuba apud eundem kåyek gust. Civit. xv. 9. his Virgilii versi- gap tv Tore, et ego olim eram. Quare bus astruit fidem de priscorum homi eram? quia ea felicitas non fuit pernum statura. Tu vide Mag. Miscell. petua : ideo subjicit, ånd vûv oők elji 1. 4. qui de hac re nuperrime, et čtu: et jam deinceps non sum. Cerda. plenissime. Sed esto hoc non ad 903 Sed neque currentem se, &c.] Gigantes pertineat; certe multum Non satis sciebat ubi esset, quid ad vigorem, qui in ævo Heroum ve- ageret, totus horrebat præ formi. getior. Ad hanc rem pertinet præ- dine : videns non videbat, audiens clarum Græcum Epigramma Agathiæ non audiebat, apud se non erat. Anthol. 1. 1. ubi lapis Ajacis vocat

Pontanus. mortales, qui tunc essent, gevens ar 906 Viri] Mire viri addidit, quaoxea nevyaréns, dedecora infirmi gene si .propter rationem ejus, qui lanris: et reddit rationem, quia cum fa- guide jecerat, et ipse lapis sine effec. cile ab Ajace fuisset vibratus, a poste tu fuerit; ut si dixisset, talis est vir, ris ne moveri quidem posset. Quis qualem descripsi. Servius. nescit illud Juven. Sat. xv. ubi locu Vacuum per inane] Aër a Latinis tus de bis ipsis lapidibus, quos He. plerunque inune dicitur: ad ejus igi. roës jactaverant Turnus, Ajax, Dio

tur discrimen addit vacuum: ut spamedes, absolvit? "Terra malos bomi. cium acciperemus omni vacans cor.

[ocr errors]

pore: aut certe sic loqui abundante tur. Pierius. quadam oratione solebant, etiam in 915 Urbem] Vel in qua erat Lavi. aëre : quia nostris oculis vacuus et nia, vel unde expectaret auxilium, inanis occurrit. Turnebus.

quod pudor.petere vetabat. Donat. Vacuum per inane) Utram que vo 916 Cunctaturque metu] Ammian. cem etiam conjungit Lucret. lib. I.

lib. XVII.

Gressus vinxerat timor.' Scilicet hoc quid erit vacuum, quod Idem lib. xiv. præclare ad rem Virg. inane vocamus.' Aër videlicet nostris Solent, manum injectantibus fatis, oculis inanis esse, et vacuus apparet. hebetari sensus hominum, et obtunUt hic racuum inane, ita sup. du di.' Hoc Turno accidit, cui jam fata plici quoque adjectivo, longum per injiciebant manum. Timorem dici inane. Cerda.

deiua, et déos quod liget membra, 907 Nec spatium evasit] Hic distin certum est. Ad rem quoque sunt guendum est, ut sit,' totum nec per verba Josephi Bell. vii. 16. Séos de tulit ictum :' id est, evacuatus est, και τους τυράννους εμπίπτει σφοδρότερον impetus ipsius spatio Iongiore. Serv. της ανάγκης πριν γάρ υπερβήναι τους

Nec pertulit ictum] Ita in X. etiam πολεμίους ενάρκων τε και μετέωροι προς de hasta,' vires haud pertulit.' Cerd. During hoay: Timor Tyrannos invadit

908 Ac velut in somnis) Homeri fortior ipsa necessitate, nam priusquam comparatio. Servius.

transgrederentur hostes, torpore tenebanAc velut in somnis] Ponit parabo- tur, et suspensi erant ad fugiendum: et lam, quam quisque in se expertus post pauca : anásovtos Tás otels Toll intelligere potest, quid Turno evene- δέους, επί στόμα πεσόντες, ανώμοζον την rit. Donatus.

εαυτών φρενοβλάβειαν και καθάπερ υποAc velut in somnis, &c.] Videtur KEKOMMévoi tà veupa rîs purais horopouv: eam exprimere delineationem morbi, Metu oculos fallente, in ora prostrati pro quem Dioscor. πνιγμόν ενυπνίων νο sua dementia querebantur: ac veluti succat: cum externa vis quiescentes vi- cisi nertos, qua fugerent hæsitabant. detur invadere, pondere urgere, gra- Cerda. vare, et pene suffocare: quod phan Tremiscit] Uti superius observatum tasmatis genus πνιγαλίων, πνιγάμων, et est, antiquiora omnia exemplaria verepikatns dicitur : unde et succubi, et bi hujus pene ultimam per e, treincubi multis emersisse videntur. mescit proferunt. Pierius. Hom. II. X. Ως δ' εν ονείρω ου δύναται 917 Nec quo se eripiat] Totum enim Deúsporta DIGKELV, Oir dipo tdu duvara Trojani clauserant. Servius. υποφεύγειν, ούθ' ο διώκειν, “Ως και τον ου Nec quo se eripiat] Fugiendi occadúvato udpyas toolv, odos årútai. sio deerat, audendi fiducia negabaVid. et Cælius XXVII. 15. et Macrob. tur, nullum sperat auxilium sorore lib. 1. in Somn. Scip. Germanus. jam remota. Donatus,

910 In mediis conatibus] De conati 918 Aurigamque sororem] Hæc pars bus dormientium Propert. II. 26. ducta est ab Iliad. xxII. ubi Hector Jamque ego conabar summo tunc intellexit se moriturum, ubi mittere saxo.' Cerda.

prope se jam non vidit Deiphobum. 911 Corpora] Antiptosis pro cor Dicit aurigam adjective, ut Tertull. pori: vel ellipsis præposit. in. Taub. de Spect. c. 9. aurigis coloribus ;'

912 Nec vox nec verba sequuntur] quem in locum vide Franc. Junium. Quod in vi. clamor frustratur hian Cerda. tes. Cerda,

919 Telum fatale] Ut in quo telo Nec vox, nec verba sequuntur] In fata Turni. Itaque de Ænea, ut de ant. cod. nec tox aut verba, legi. Deo loquitur; nam in ejus dextra,

me

aut vita, aut mors Turni. Simili fere ibid. Dial. 2. accuratissime. Taub. encomio hastam Acbillis afficit Pind. 922 Fulmine] Pro tonitru: sine Olymp. Od. IX. vocans damaolußporov, quo fulmen nunquam mittitur, Sero. ut quæ mortales domaret. Idem, 923 Dissultant crepitus] Ita apud

920 Sortitus fortunam oculis] Hunc Stat. 1. v. ad contortum telum vi locum ad feriendum oculis elegit Æ- Hippomedontis, ' Dat sonitum tellus, peas, quem fortuna destinaverat vul- nemorumque per avia densi Dissulperi. Servius.

tant nexus.' Explica verbum dissul. Sortitus fortunam oculis] Alii ipsum tant ad eum modum, quo Sen. epist. collimasse intelligunt. Alii fortu- 45. dixit,' grandinis more dissultant,' nam exponunt, Forte oblatam fe- aut, ut idem de Clem. 1. 4.' Imperii riendi opportunitatem. Taubmann, contextus in partes multas dissiliet.'

Corpore toto] Est hoc quod Stat. Cerda. Theb. 11. dein toto sanguine nixus.' Volat] Liv. XXVI. “Ingens enim Videtur vero mihi Poëta dixisse toto jam vis omnis generis telorum e mu. corpore ad discrimen lapidis, qnem ris volabat.' Sed hoc illustravi locis Turnus jecerat, qui non totum eva aliis. Idem. sit spatium,' quia videlicet non jactus Atri turbinis instar] Multis utitur toto corpore, sed tantum una ma- comparationibus ad exprimendum ninu, et hac trepida. Itaque huic loco mium impetum : et instar (ut su. conveniunt verba Sen. de Benef. pra diximus) per se plenum est, nec JI. 6. ' sicut in telis eadem ferri vis recipit præpositionem, licet Serenus est, sed infinitum interest, utrum ex ad instar dixerit, quod in idoneis eusso lacerto torqueantur, an remissa auctoribus non invenitur. Servius. 1 manu effluant. Cerda.

924 Exitium dirum] In Mediceo 921 Eminus] Idem est, quod e ma

codice Exitium durum habetur, Pie. nu, nam eminus telum mittitur, cum

rius. e manu dimittitur. Ennius in Lytr. 925 Loricæ et clipei extremos sept. Hectoris,' Quem mea cominus ma orbes Per med.] In Mediceo codice chæra atque hasta hostivit e manu:' lectio ita variat, “loricæ elipeique ubi cominus, et e manu opponun- extr, sep. orbes, Et medium stridens tur. Pulchre hoc genus mortis ex transit femur.' Idem. pressit Oppian. Cyn. I. 11. vocans pó 926 Ictus] Percussus : nunc partiVOY #TEPóevta, alatam cædem. Idem. cipium est, ac si diceret, ' Cecidit

Murali concita nunquam, &c.] Ali- elisus.' Servius. quid ad hanc Musam Stat. Theb. v. Duplicato poplite] In x. duplicat.

vacuasque impellit in auras Arduus que virum.' Cerda. Hippomedon, quo turbine bellica 929 Vocem] Ita de inanimis, quod quondam Librati saliunt portarum in jam alibi. Eurip. in Ione, Kidápas elaustra molares.' Idem.

évothy: vocem cithara. Idem. . Murali concita, &c.] Comparatio 930 Humilis] Corpore, id est, suptergemina. Hæc autem Donatus de plex, dejecto fastu. Victoria Æneæ, arietis tormento intelligit : de quo quam ponit in fine operis, perficit Lipsius Poliorcet. Dial. II. 1. ad atque absolvit cumulum laudum Æ. illud Claud. Tum tua murali libre neæ: quas a principio ad finem oppi tur machina pulsu: Saxa rotet præ- artificio continuavit. Donatus. ceps aries,' &c. Posses et de bal Supplexque oculos] In codicibus lista, quæ itidem saxijacula machina antiquis quibusdam supplex oculos, est: aut etiam de cutapulta: nam in absque particula que legitur: sed bis confusio est. De quibus Lipsius longe venustias est, Ne humilis

[ocr errors]

supplerque, ut alterum hujusmodi se o Diis par Achilles, Ejusdem ætatis guitur, Oculos dextramque. Pier. ut ego in gravi senectutis limine. Id.

Oculos) Hærebam, an ita conjun. 933 Tangere cura potest] Lege illud gendum, supplexque oculos dextramque, I. 1x. ' nec solos tangit Atridas iste &c. ita ut Turnus dicatur fuisse dolor. Idem. supplex oculis, quos dejectos haberet Fuit et tibi talis Anchises genitor) præ pudore. Sed melius molto est, Hic distinguendum, ut duo dicat: Et ut dicat, oculos dextramque precantem habuisti patrem, et pater es. Serv. pretendens. Ita ut dicatur, non dex Fuit et t, t. Anchises genitor] Ila tram, sed oculos etiam protendere; distinguit Servius : ut duo dicat: Et quia ipse Æn, 11. tendens ardentia habuisti patrem, et pater es. Ora. lamina:'et Horat. epist. lib. 1. oculo tores Suolon dderar vocant, quoties de contendere: et Catull.“ aciem pro- similitudine passionis pathos nasci. tenderet : et Græci špiaruã Borás. tur: qnod Poëta hic expressit. De Cerda.

quo Macrob. in Symposiacis iv. 6. et Dextramque precantem] Hypallage: Cælius xxiv. 2. Taubmann. nam quod est vocis dat manui, ut hoc 935 Et me Redde meis) Ordo est, ipso indicet, membris omnibus pre. Redde me meis: sed ne ex aperto rem cabundum Turnum ; itaque precatur viro forti pudendam peteret, interpo. non solum ore, sed manibus, oculis, șitione nsus est, dicens, “Seu corpus toto corpore. Nihil enim tunc po- spoliatum lumine mavis.' Servius. tuit majus dare. Præclare Apul. Flo. Spoliatum lumine) Supra de Palame. rid. 11. ' Neque enim aut levi mer

de: 6

nunc cassum lumine lugent.' cede emit, qui precatur ; aut parvum Lumen autem, et lucem, pro rita pretium accipit, qui rogatur.' Idem, poëtæ, et non semel Maro, usur

931 Equidem merui] Secundum ar pant. Το φως et βλέπειν Graecis in tem rhetoricam : nam quotiens per eum usum familiaria : ut Hom. osouæ in invidia sunt, aliæ his appo τις εμεύ ζώντος, και επί χθονι δερκομέpantur : unde ita ait: Ego quidem volo' ubi Sau et dépkeobai in eandem occidi mereor, sed tu debes ignoscere, ille partem præivit poëtis Latinis parentis intuito. Servius.

ad imitandum, Lucretio quidem, cuEquidem merui] Eleganter Claud. jus est: vivoque, et mortua vita vi. Eut. 11. 'Dam pereunt, meminere denti :' et item Tereptio, cujus est : mali. Cerda.

vivus, vidensque pereo.' German. Nec deprecor] Non refuto, non re Corpus spoliatum lumine, &c.] Hucuso. Sertius.

manum ingenium, quod animæ nos932 Utere sorte tua) Interfice hos træ vis est, quum se sciat immortale, tem tuum., Idem.

aptat illud quoque, ut et corpus ipUtere sorte tua) Indicavit mihi sum, comes et domicilium suum, Morlan. Ovidiuui, qui in Epist.“ Jus quoad fieri possit, eadem felicitate tibi et arbitrium nostræ fortuna sa perfruatur. Idcirco et veri sanique latis Tradidit: inque tua est, vitaque, Poëtæ suas personas pingant, cujusmorsque manu.'

Horat. Gaude modi expositæ snnt a Natura, non sorte tpa.' A Virg. Sil. xv. utere quales ferrei quidam et oblatratores Marte tao.' Cerda.

Naturæ fingunt. Hinc et Mezentius Miseri te si qua parentis, &c.] Locos , Æn. X. 904. mortem non deprecatur, Hom. Iliad. ult. ubi Priainus ad A. sed unam ' apprecatur sepulturam. chillem, Mvhoai tarpos oeio, Beois éru Neque adeo Turpun tanto robore, είκελ''Αχιλλεύ, Τηλίκου ώσπερ έγών όλου tali genere, tot rebus gestis clarium dal ghaos oude : Recordare patris tui, exemit Poëta ex ejusdem matris af. Delph. et Var. Clus.

Virg.

11 s

« PreviousContinue »